Mục tiêu chính của chương trình:
Nâng cao nhận thức, tạo sự đồng thuận, tăng cường phối hợp thực hiện chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước về phòng, chống thiên tai và công tác dân tộc, góp phần phát triển kinh tế - xã hội nói chung, lĩnh vực phòng ngừa, giảm nhẹ rủi ro thiên tai nói riêng ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (DTTS&MN), góp phần hoàn thành các mục tiêu phát triển bền vững đối với đồng bào DTTS&MN.
Nâng cao nhận thức, năng lực về phòng chống thiên tai cho đồng bào dân tộc thiểu và miền núi, cán bộ quản lý các cấp, đội ngũ già làng, trưởng bản, người có uy tín, chức sắc, chức việc các tổ chức tôn giáo, góp phần xây dựng cộng đồng an toàn trước thiên tai.
Nội dung chương trình:
1. Nâng cao năng lực trong phòng ngừa, giảm nhẹ rủi ro thiên tai cho cộng đồng vùng dân tộc thiểu số và miền núi
a) Đánh giá hiện trạng, nhu cầu nâng cao năng lực cho đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi về phòng ngừa, giảm nhẹ rủi ro thiên tai đối với từng loại hình thiên tai.
b) Xây dựng tài liệu kỹ thuật, hướng dẫn phòng ngừa, ứng phó với một số loại hình thiên tai chủ yếu cho đồng bào vùng DTTS&MN; ưu tiên nghiên cứu, tích hợp kiến thức, kinh nghiệm truyền thống, địa phương về phòng ngừa, giảm nhẹ rủi ro thiên tai.
c) Tổ chức đào tạo, tập huấn, tuyên truyền cho lực lượng xung kích cấp cơ sở, Người có uy tín, già làng, trưởng bản, chức sắc, chức việc các tổ chức tôn giáo, phụ nữ, trẻ em, học sinh, hộ gia đình, các nhóm đối tượng dễ bị tổn thương.
d) Thực hành đánh giá rủi ro thiên tai, sơ họa bản đồ rủi ro thiên tai, diễn tập phòng, chống thiên tai có sự tham gia của cộng đồng vùng DTTS&MN, đặc biệt là có sự tham gia của đội ngũ Người có uy tín, già làng, trưởng bản, phụ nữ, trẻ em, học sinh, hộ gia đình.
đ) Phát triển mô hình cộng đồng chủ động phòng ngừa, giảm nhẹ rủi ro thiên tai, thích ứng với biến đổi khí hậu; đa dạng hóa sinh kế và xây dựng phương án để giảm nhẹ rủi ro thiên tai.
2. Công tác thông tin và truyền thông nâng cao nhận thức cộng đồng
a) Phối hợp biên soạn, sản xuất các ấn phẩm, tài liệu truyền thông về phòng ngừa, giảm nhẹ rủi ro thiên tai, ưu tiên sử dụng ngôn ngữ dân tộc thiểu số, phù hợp với văn hóa, tri thức địa phương và các nhóm đối tượng khác nhau.
b) Thực hiện đa dạng hóa hình thức truyền thông nhằm nâng cao hiệu quả tuyên truyền, thông tin và truyền thông tại vùng đồng bào DTTS&MN; ứng dụng chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong tuyên truyền, thông tin và truyền thông; tổ chức các chuỗi hoạt động, sự kiện, diễn đàn, cuộc thi, hoạt động ngoại khóa có lồng ghép nội dung phòng ngừa, giảm nhẹ rủi ro thiên tai.
c) Tổ chức tuyên dương, khen thưởng, lan tỏa các điển hình, sáng kiến, mô hình hiệu quả; phát huy vai trò Người có uy tín, già làng, trưởng bản, chức sắc, chức việc các tổ chức tôn giáo trong công tác tuyên truyền, thông tin và truyền thông, nâng cao nhận thức cộng đồng về phòng ngừa, giảm nhẹ rủi ro thiên tai.
3. Xây dựng cơ sở vật chất đảm bảo an toàn cho đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi
a) Đầu tư, hỗ trợ ổn định dân cư theo hình thức tập trung và xen ghép.
b) Xây dựng mới hoặc cải tạo, nâng cấp công trình chống sạt lở tại những điểm thôn, bản có nguy cơ sạt lở cao, ảnh hưởng trực tiếp đến người dân.
c) Đầu tư xây dựng mới, đầu tư cải tạo, nâng cấp các công trình, chỗ ở an toàn trong trường hợp xảy ra thiên tai, bão, lũ; ưu tiên các khu vực trường học, trụ sở cơ quan, nhà văn hoá, nơi tập trung đông người.
4. Một số nhiệm vụ khác
a) Thu thập thông tin, dữ liệu về rủi ro thiên tai, quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng tại vùng đồng bào DTTS&MN.
b) Huy động, điều phối và sử dụng hiệu quả các nguồn lực hỗ trợ, tài trợ từ các tổ chức quốc tế, đối tác phát triển để triển khai các nhiệm vụ phòng ngừa, giảm nhẹ rủi ro thiên tai vùng đồng bào DTTS&MN.
c) Phối hợp đánh giá và nhân rộng các mô hình, các cách làm hay trong phòng ngừa, giảm nhẹ rủi ro thiên tai cho vùng đồng bào DTTS&MN.
Việc triển khai Chương trình phối hợp có ý nghĩa quan trọng, không chỉ góp phần giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra, mà còn thúc đẩy phát triển bền vững vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng miền; qua đó khẳng định rõ nét tinh thần nhân văn, trách nhiệm của Nhà nước đối với Nhân dân, đặc biệt là những khu vực còn nhiều khó khăn, dễ bị tổn thương trước tác động của biến đổi khí hậu và thiên tai.
Trong bối cảnh thiên tai ngày càng khốc liệt và khó lường, chương trình phối hợp là bước đi quan trọng nhằm chuyển mạnh từ tư duy bị động ứng phó sang chủ động phòng ngừa, từ đơn ngành sang liên ngành, từ hỗ trợ ngắn hạn sang nâng cao năng lực dài hạn của cộng đồng. Đây chính là nền tảng để xây dựng cộng đồng an toàn trước thiên tai, góp phần bảo đảm an sinh xã hội, ổn định đời sống Nhân dân và phát triển đất nước theo hướng bền vững, bao trùm và thích ứng với biến đổi khí hậu./.
Tải Chương trình phối hợp tại đây
